Who Do U Think You Are

Ken je dat gevoel? Je zit op een verjaardag, tussen een hoop mensen die je eigenlijk niet zo goed kent, en plots vraagt een tante met een permanent zo strak als een drumvel: "En wat doe jij eigenlijk?" Alsof je identiteit volledig afhangt van je baan. Alsof 'mens zijn' niet genoeg is. Ik had dat dus laatst. En ik mompelde iets over projectmanagement, wat altijd een goede escape is want niemand snapt het echt. Maar de vraag bleef hangen: wat doe ik echt? En nog belangrijker: wie bén ik eigenlijk?

Het bracht me aan het denken, want die vraag "Wie denk je wel dat je bent?" (in het Engels zo lekker catchy: "Who Do You Think You Are?") is eigenlijk best complex. Het is een aanval, een uitdaging, maar ook een uitnodiging tot zelfreflectie. Tenminste, als je het toelaat. Want laten we eerlijk zijn, de meeste mensen gebruiken het als een sneer. "Wie denk jij wel dat je bent om zoiets te zeggen/doen/dragen?" Herkenbaar?

De Vele Lagen van Identiteit

Oké, even serieus (voor zover dat lukt op een blog als deze). Onze identiteit is geen monoliet, geen solide blok. Het is meer een lasagne. Of een ui, als je meer van metaforen bent die je aan het huilen maken. (Haha, snap je? Ui? Huilen? Ik ben echt grappig.) Elke laag representeert een aspect van wie we zijn:

• Onze achtergrond: Waar kom je vandaan? Welke cultuur heeft je gevormd? Welke genen zitten er in die rare familie van je? (Ja, ik kijk naar jou, oom Henk met je fascinatie voor postzegels.)
• Onze ervaringen: Wat heb je meegemaakt? Wat heeft je gevormd, gekwetst, veranderd? De goede, de slechte, de regelrechte WTF-momenten.
• Onze overtuigingen en waarden: Waar sta je voor? Wat vind je belangrijk? Wat is jouw morele kompas, hoe scheef dat soms ook mag wijzen?
• Onze relaties: Wie zijn de mensen om je heen? Hoe beïnvloeden zij je? En hoe beïnvloed jij hen? (Denk aan je partner, vrienden, familie, maar ook die irritante collega die je elke dag koffie ziet morsen.)
• Onze ambities en dromen: Wat wil je bereiken? Waar droom je van? Wat houdt je 's nachts wakker (behalve Netflix en te veel koffie)?

En al die lagen interacteren met elkaar. Soms harmonieus, soms in een complete chaos. Dat is het leven, toch?

De Invloed van Anderen

Het ding is, we bepalen onze identiteit niet in een vacuüm. De meningen van anderen spelen een rol, of we dat nu leuk vinden of niet. Van onze ouders, die ons proberen te kneden tot mini-versies van zichzelf (sorry mam, ik ben toch echt anders geworden!), tot de maatschappij, die ons vertelt wat 'normaal' is (alsof dat bestaat!).

Sociale media zijn hier een echt interessante factor. Kijk maar eens hoe mensen zichzelf presenteren online. Perfect gestylede foto's, inspirerende quotes, een leven dat er altijd uitziet alsof het een vakantie is. Maar is dat de echte persoon? Of een zorgvuldig geconstrueerde versie? En beïnvloedt die geconstrueerde versie niet ook weer hoe we onszelf zien?

Het antwoord is natuurlijk: ja. Het is een vicieuze cirkel. We proberen te voldoen aan verwachtingen, zowel de interne als de externe, en verliezen onszelf soms in de waan van wie we denken dat we moeten zijn.

Durf Authentiek Te Zijn (of in ieder geval een beetje)

Dus wat moeten we doen? Ons verstoppen onder een steen en nooit meer iets van onszelf laten zien? Nee, dat is ook weer zo'n onzinoplossing. De sleutel is denk ik om bewust te zijn van al die invloeden. Om jezelf de ruimte te geven om te experimenteren, om te falen, om jezelf opnieuw uit te vinden. Continu.

Tips voor meer authenticiteit (Disclaimer: Ik ben geen guru, alleen maar een random blogger):

• Wees eerlijk tegen jezelf. Wat vind je echt leuk? Wat zijn je sterke en zwakke punten? (Ja, toegeven dat je slecht bent in wiskunde is geen schande!)
• Doe dingen die je energie geven. En laat de dingen die je leegzuigen achter je (voor zover dat kan, belastingaangifte blijft kut).
• Omring jezelf met mensen die je accepteren zoals je bent. En die je niet proberen te veranderen. (Als je beste vrienden je alleen maar pushen om meer te drinken, is het misschien tijd voor nieuwe vrienden?)
• Wees niet bang om anders te zijn. Het is oké om een rare hobby te hebben, om een andere mening te hebben, om je anders te kleden. Sterker nog, het maakt je juist interessant!
• Stop met het vergelijken van jezelf met anderen. Iedereen heeft zijn eigen pad. En jouw pad is waarschijnlijk net zo hobbelig als dat van de rest.

Het is een proces, geen bestemming. Er is geen eindpunt waar je ineens perfect bent en precies weet wie je bent. Het is een continue ontdekkingsreis. En dat is juist het mooie ervan!

De Kracht van Kwetsbaarheid

En misschien wel het allerbelangrijkste: durf kwetsbaar te zijn. Laat zien dat je niet perfect bent, dat je fouten maakt, dat je soms geen idee hebt wat je aan het doen bent. Want eerlijk, wie heeft dat wel? Het is die kwetsbaarheid die ons menselijk maakt, die ons verbindt met anderen.

Dus, de volgende keer dat iemand je vraagt "Wie denk je wel dat je bent?", kun je antwoorden: "Ik ben mezelf. In ontwikkeling. En dat is goed genoeg." Of, als je echt sarcastisch wil zijn: "De volgende Koning(in) der Nederlanden." (Niet doen, tenzij je echt zin hebt in een ongemakkelijk gesprek.)

Conclusie (een beetje flauw, maar het hoort erbij)

De zoektocht naar onze identiteit is een levenslange. Het is geen project met een deadline, maar een reis vol kronkels en onverwachte wendingen. Omarm het, leer ervan, en vergeet niet om onderweg af en toe te lachen om jezelf. Want uiteindelijk is het niet zo belangrijk wie je denkt dat je bent, maar hoe je bent. En dat heb je zelf in de hand. (Voor het grootste deel dan, die genen van oom Henk kunnen we helaas niet negeren.)

Dus ga ervoor! Ontdek jezelf, wees jezelf, en wees vooral lief voor jezelf. Want je bent goed genoeg, precies zoals je bent.

En nu ga ik weer Netflixen. Misschien kijk ik wel een documentaire over genealogie. Wie weet ontdek ik nog dat ik stiekem familie ben van Willem van Oranje. (Ha!)