In De Schaduw Van De Minaret

Goedemiddag allemaal! Kom erbij, pak een biertje, want ik ga jullie een verhaal vertellen. Een verhaal over een boek, een film, en vooral... een hoop gedoe. We hebben het over In De Schaduw Van De Minaret, oftewel, in het Engels Under the Shade of the Minaret. De titel alleen al klinkt al super dramatisch, toch? Alsof er elk moment een donderwolk boven je hoofd kan verschijnen. Maar geloof me, het is nog dramatischer als je de reacties op dit ding zag!

Wat is "In De Schaduw Van De Minaret" eigenlijk?

Nou, simpel gezegd, is het een boek (en later een film) van de Egyptisch-Amerikaanse journaliste en schrijfster Sherry Jones. Het vertelt het verhaal van Aisha, één van de vrouwen van de profeet Mohammed. En dat is waar de problemen beginnen. Want oh boy, hebben mensen een mening over dit boek. Sterker nog, alsof je een wespennest raakt met een stok! En geloof me, er kwamen niet zomaar een paar wespen uit, er kwamen hele zwermen!

Waarom was er zoveel gedoe?

Omdat het onderwerp dus nogal gevoelig ligt. Mohammed. Vrouwen. Een roman erover schrijven. Dat is een drievoudige dreiging voor sommige mensen. Sommigen vonden het gewoon respectloos, een verkeerde voorstelling van zaken, en ja... een belediging van de Islam. Anderen vonden juist dat Sherry Jones het recht had haar verhaal te vertellen. Je zou bijna denken dat er een voetbalwedstrijd aan de gang was: de "voor"-ploeg tegen de "tegen"-ploeg, met argumenten die heen en weer vlogen als de bal.

Om het even in perspectief te plaatsen: Stel je voor dat je een roman schrijft over Sinterklaas die stiekem een relatie heeft met de Kerstman. Sommige mensen zouden lachen, anderen zouden je waarschijnlijk verbannen uit de familie. Dit was alleen een beetje erger. Een tikkeltje.

Hier zijn een paar redenen waarom mensen zo overstuur waren:

• De verbeelding van het heilige: Het portretteren van de profeet Mohammed en zijn vrouwen in een fictief verhaal was voor veel moslims een no-go zone. Het is alsof je een kunstenaar vraagt een stripversie van de Bijbel te maken... gegarandeerd dat je boze brieven krijgt.
• Historische nauwkeurigheid (of het gebrek eraan): Veel critici vonden dat het boek historische onnauwkeurigheden bevatte en een verkeerd beeld gaf van de Islamitische geschiedenis. Alsof je een biografie over Einstein schrijft en hem opeens laat breakdancen. Het klopt gewoon niet.
• Stereotypering: Sommigen beschuldigden de schrijfster ervan stereotypen over moslimvrouwen in stand te houden. Alsof je in elke Italiaanse film een maffioso laat zien die pizza eet.

Maar... was het dan zo'n slecht boek?

Dat is het grappige! Het is een roman. Een roman. Het is verzonnen! Het is niet de bedoeling dat het een perfecte, wetenschappelijk onderbouwde weergave van de geschiedenis is. Het is een verhaal. Een verhaal met personages, drama, en hopelijk een paar goede twists. Natuurlijk, je kunt kritiek hebben op de schrijfstijl of de plot, maar om het boek te veroordelen omdat het niet 100% feitelijk correct is... dat is alsof je klaagt dat Spiderman niet echt bestaat. Serieus mensen, kom op!

Bovendien, er waren ook mensen die het boek wel goed vonden. Ze vonden het een interessante kijk op de positie van vrouwen in de vroege Islamitische samenleving. Ze prezen Sherry Jones voor haar moed om dit gevoelige onderwerp aan te snijden. Het was een echte polarisatie. Je kon je niet neutraal opstellen. Je was of voor, of tegen. Er was geen middenweg.

Wat kunnen we hieruit leren?

Nou, ten eerste, dat boeken blijkbaar nog steeds mensen boos kunnen maken in de 21e eeuw. Who knew? Ten tweede, dat religie en literatuur een explosieve mix kunnen zijn. En ten derde, dat je altijd een popcornmachine in de buurt moet hebben, want je weet nooit wanneer er een literair drama losbarst. Eerlijk, het was vermakelijker dan de meeste reality-shows!

En de film dan?

Oh ja, de film! Die kwam er uiteindelijk. Het project had wat vertragingen, mede door alle controverse rond het boek. Het was alsof de studio's bang waren voor een fatwa, maar uiteindelijk kwam er toch een film. En, verrassing verrassing, de film veroorzaakte weer een hoop gedoe. Maar dat is weer een verhaal voor een andere keer, met een ander biertje.

De moraal van het verhaal? Lees het boek, kijk de film (als je durft), en vorm je eigen mening. En onthoud: het is maar een verhaal. En als je het er niet mee eens bent, schrijf dan zelf een boek! Wie weet wordt jouw boek wel de volgende grote controverse. Denk aan de exposure! (Grapje, niet doen als je je leven liefhebt.)

Tot slot nog even een paar willekeurige feitjes om het af te maken:

• Sherry Jones heeft ook een vervolg geschreven! Alsof de eerste keer niet genoeg was.
• Er zijn online petities geweest om het boek te verbieden. Het internet, de plaats waar iedereen een mening heeft, en die mening schreeuwt.
• Het boek is in verschillende talen vertaald. Controverse kent geen grenzen!

Dus daar heb je het. In De Schaduw Van De Minaret: een boek dat meer opschudding veroorzaakte dan een aardbeving. Cheers!