Schrijver Van Het Boek Bartje

Hé hallo! Zullen we het eens hebben over... Bartje? Ja, die Bartje. Die van: "Ik bid nie veur bruune boon'n!" Ken je 'm? Vast wel. Maar wie schreef dat nou eigenlijk? Anne de Vries! Een naam die misschien niet meteen een belletje doet rinkelen, maar geloof me, hij is best een held.

En nee, ik ga je niet vervelen met een ellenlange biografie. We houden het luchtig, oké? Stel je voor: Anne de Vries, geboren in 1904 in het piepkleine dorpje Ane (ja, echt waar!), in Drenthe. Drenthe! Dat is dus... waar niks gebeurt, toch? Haha, grapje! (Sorry Drenthe!) Maar serieus, hij groeide op in een omgeving die hem later zo zou inspireren.

Zijn jeugd was, uhm, laten we zeggen "anders". Veel armoede, hard werken, en een strenge religieuze opvoeding. Klinkt niet echt als een pretje, hè? Maar het is wel de basis voor zijn latere werk. Denk maar aan Bartje: die rebelleert ook tegen de armoede en de verstikkende omgeving.

Na wat omzwervingen werd hij onderwijzer. Jawel! Lesgeven! Kan je het je voorstellen? Anne de Vries voor de klas! Ik vraag me af of hij vaak vertelde over die bruune boon'n... Anyway, het onderwijs gaf hem de kans om met kinderen te werken en hun verhalen te horen. En die verhalen, die sleten erin.

En toen kwam... ta-da!... Bartje! Het boek kwam uit in 1935 en werd een instant succes. Waarom? Omdat het zo herkenbaar was. Het ging over armoede, over onrecht, over de strijd om te overleven. En dan ook nog eens in het Drents dialect! Geniaal, toch?

Maar Bartje is meer dan alleen een verhaal over armoede. Het is ook een verhaal over hoop, over veerkracht, over de wil om te overleven. En die Bartje zelf? Dat is eigenlijk een heel slim jochie, die gewoon niet zomaar alles slikt wat hem wordt voorgeschoteld. Beetje een rebel, beetje een dromer. Wie kan zich daar nou niet mee identificeren?

Heeft Anne de Vries dan alleen maar Bartje geschreven? Nee hoor! Hij heeft heel wat meer op zijn naam staan. Kinderboeken, romans, verhalen... genoeg te lezen dus! Maar Bartje blijft toch wel zijn meest bekende werk, hè?

Even een zijsprongetje: wist je dat er ook een Bartje-standbeeld staat in Assen? Ja, echt! Hij staat daar met zijn armen over elkaar, een beetje te mokken. Helemaal Bartje, toch? Als je ooit in de buurt bent, moet je er echt even langsgaan. Kun je hem persoonlijk bedanken voor de bruune boon'n.

En hoe zat het nou eigenlijk met Anne de Vries en de Tweede Wereldoorlog? Dat is best een ingewikkeld verhaal. Hij raakte betrokken bij het verzet, maar na de oorlog werd hij beschuldigd van collaboratie. Tsja, dat is even slikken, hè? Het is een donkere bladzijde in zijn biografie waar je niet omheen kan. Hij is later wel vrijgesproken, maar het heeft toch een schaduw over zijn naam geworpen. Lastig, hè, als je zo'n held bent, maar ook gewoon een mens met fouten.

Maar goed, laten we het vooral hebben over de impact van Bartje. Het boek heeft een enorme invloed gehad op de Nederlandse literatuur. Het liet zien dat je ook over "gewone" mensen kunt schrijven, over hun problemen, hun dromen, hun worstelingen. Het was een soort van stem voor de underdog. En dat is toch wel heel belangrijk, vind je niet?

Bartje werd ook verfilmd! In 1972. Herinner je je die nog? Met Jan de Vries als Bartje? (geen familie, trouwens). Een prachtige verfilming die het verhaal nog meer tot leven bracht. Ik weet niet hoe het met jou zit, maar ik krijg er nog steeds kippenvel van als ik die film zie.

Waarom is Bartje nog steeds relevant?

Goeie vraag! Misschien omdat de thema's die Anne de Vries aansnijdt nog steeds actueel zijn. Armoede, ongelijkheid, de strijd om een beter leven... het is van alle tijden. En dan dat Drentse dialect... dat is natuurlijk ook wel charmant, hè? Het geeft het verhaal een extra dimensie, een extra laag. En laten we eerlijk zijn, wie kan er nou nee zeggen tegen een beetje Drentse nuchterheid?

En die iconische zin natuurlijk: "Ik bid nie veur bruune boon'n!" Dat is toch gewoon een statement? Een symbool van verzet, van eigenzinnigheid. Het is een zin die iedereen kent, zelfs als ze het boek nooit hebben gelezen. Dat is toch wel knap, vind je niet?

Maar wat leer je nou van Bartje?

Tja, wat leer je er nou van? Dat is natuurlijk voor iedereen anders. Maar ik denk dat het vooral gaat om het inzien dat je niet zomaar alles hoeft te accepteren. Dat je mag dromen, dat je mag vechten voor een beter leven. En dat je, ondanks alle tegenslagen, toch je eigen identiteit mag behouden. Klinkt best goed, toch?

Dus, Anne de Vries... een controversiële figuur misschien, maar zeker een belangrijk schrijver. Hij gaf een stem aan de "kleine man", hij liet zien dat Drenthe ook iets te vertellen had, en hij creëerde een onvergetelijk personage: Bartje.

En die bruune boon'n? Die blijven natuurlijk voor altijd in ons collectieve geheugen gegrift staan. Ik bid nie veur bruune boon'n! Zeg het maar eens hardop. Voelt goed, hè? Beetje rebels, beetje eigenwijs... helemaal Bartje!

Dus de volgende keer dat je die zin hoort, of het boek ergens ziet liggen, denk dan even aan Anne de Vries. De man die ons Bartje gaf. En wie weet, ga je het boek nog eens herlezen. Of kijk je de film. Of ga je naar Assen om Bartje een hand te schudden. Het is de moeite waard, echt waar!

En weet je wat ik nou denk? Dat we zo door deze babbel bijna aan het einde van ons kopje koffie zijn. Maar hé, we hebben het wel over Bartje en zijn schrijver gehad! En dat is toch heel wat! Proost!

Oh, en nog één ding: ga zelf ook eens wat vaker Drentse schrijvers lezen! Er is meer dan alleen Bartje! Wie weet ontdek je nog wel een nieuwe favoriet! Genoeg te ontdekken!

Conclusie

Anne de Vries, de schrijver van Bartje, was dus een man met een verhaal, een man met een missie en een man met een nogal pittige naoorlogse periode. Maar bovenal was hij een schrijver die ons een spiegel voorhield van de Nederlandse samenleving. Of je nou fan bent van bruune boon'n of niet, Bartje blijft een klassieker.

Dus wat denk jij? Is Bartje overschat of juist nog steeds relevant? Laat het me weten! Ik ben benieuwd naar je mening!