Robert Jordan Het Rad Des Tijds

Oké, even eerlijk: ik heb Wheel of Time (Het Rad des Tijds) jarenlang vermeden. Ik zag die dikke boeken in de winkel staan, die covers vol serieuze gezichten en draken, en dacht: "Nope, daar heb ik geen tijd voor. Ik lees wel een stripboek." (Niet lullig bedoeld tegen stripboeken, hoor! Ik ben ook fan.) Maar toen Amazon er een serie van maakte, en iedereen erover begon te praten, moest ik toch toegeven aan de druk. En weet je wat? Ik had spijt dat ik er niet eerder aan was begonnen!

Want dat is het 'm: Het Rad des Tijds is veel meer dan zomaar een fantasy-serie. Het is een compleet universum, vol met intriges, magie, epische gevechten, en personages waar je echt om gaat geven (of die je juist hartgrondig haat – ook een prestatie!). Het is alsof Tolkien Lord of the Rings mixte met een snufje Game of Thrones (maar dan minder naakt, denk ik? Ik ben nog niet zo ver, geef me even!).

Waar gaat Het Rad des Tijds over?

Goed, voor degenen die nog net zo onwetend zijn als ik een paar maanden geleden: de basis premise is vrij klassiek. Een duistere macht, de Dark One (Shai'tan in de oude tong), dreigt de wereld te vernietigen. En de enige hoop is een wedergeboren held, de Dragon Reborn (Lews Therin Telamon, voor intimi), die de kracht heeft om hem te verslaan – maar tegelijkertijd ook de wereld te vernietigen. Beetje tricky dus.

Het verhaal begint in een klein, afgelegen dorpje genaamd Emond's Field (die namen! Ik vind ze geweldig), waar drie jonge mannen - Rand al'Thor, Mat Cauthon, en Perrin Aybara - en een jonge vrouw, Egwene al'Vere, geselecteerd worden (of eigenlijk, achtervolgd) door de Aes Sedai Moiraine Damodred. Moiraine, een machtige tovenares, weet dat één van hen de Dragon Reborn is. Ze neemt ze mee op een gevaarlijke reis om hen te beschermen tegen de Dark One en zijn dienaren, de Forsaken (deze gasten zijn echt badass).

Klinkt allemaal vrij standaard, toch? Maar dat is het hem dus niet. Het Rad des Tijds gaat over veel meer dan alleen maar een 'goed versus kwaad' verhaal. Het gaat over:

• Vriendschap en loyaliteit: De band tussen de vijf hoofdpersonages (vergeet Nynaeve al'Meara niet, de wijze vrouw van Emond's Field!) wordt constant op de proef gesteld, maar is vaak de enige reden waarom ze overleven.
• De complexiteit van macht: De Aes Sedai, de machtige tovenaressen, hebben hun eigen agenda's en intriges. Je weet nooit wie je kunt vertrouwen.
• Het lot versus vrije wil: Is alles voorbestemd, of kunnen de personages hun eigen toekomst bepalen? Een vraag die door de hele serie heen speelt.
• De grijze gebieden: Niets is zwart-wit. Zelfs de 'goede' personages maken fouten, en de 'slechte' personages hebben soms goede redenen voor hun daden (nou ja, soms).

En geloof me, er gebeurt veel. Verwacht politieke complotten, epische veldslagen, magische duels, culturele verschillen, en heel, héél veel reizen. (Soms denk ik: "Kunnen ze niet gewoon teleporteren ofzo?" Maar ja, dat zou de reis minder interessant maken, toch?)

Waarom is het zo populair?

Dus, waarom vinden zoveel mensen Het Rad des Tijds zo geweldig? Ik denk dat het komt omdat:

• De wereld is enorm en gedetailleerd: Jordan heeft een compleet universum gecreëerd, met zijn eigen geschiedenis, culturen, talen, en magie systeem. Je kunt er echt in verdwalen (in de goede zin van het woord!).
• De personages zijn complex en relatable: Zelfs als ze magische krachten hebben of een epische bestemming, voelen de personages toch menselijk aan. Ze maken fouten, hebben twijfels, en proberen gewoon hun best te doen in een moeilijke situatie.
• Het is een lange serie: Met 14 boeken (plus een prequel), heb je genoeg leesvoer om je een hele tijd zoet te houden. En eerlijk gezegd, soms is dat precies wat je nodig hebt. Een goede serie waar je helemaal in kunt duiken, om even te ontsnappen aan de realiteit.
• De magie is cool! De One Power, de bron van magie in de wereld, is verdeeld in saidin (voor mannen) en saidar (voor vrouwen). En het gebruik ervan heeft verschillende consequenties en beperkingen.

Maar er is ook kritiek. Sommigen vinden dat de serie te langdradig is, met te veel beschrijvingen en herhalingen. (Oké, ik geef toe, soms denk ik ook: "Kom op, Jordan, to the point!") En de rol van de vrouwen in het verhaal is soms ook bekritiseerd. (Sommige vrouwelijke personages lijken wel constant ruzie te maken met elkaar, zucht.)

De Amazon-serie: goed of slecht?

De Amazon-serie, tja, daar zijn de meningen over verdeeld. Sommigen vinden het een geweldige adaptatie, anderen zijn teleurgesteld. Ik zelf vind het een… interessante interpretatie. Ze hebben dingen veranderd, personages samengevoegd, en verhaallijnen ingekort. (Logisch, natuurlijk, je kunt niet alles in een serie stoppen.)

Maar ik denk dat het belangrijk is om de serie als iets aparts te zien van de boeken. Het is een andere manier om hetzelfde verhaal te vertellen. En eerlijk gezegd, het heeft me wel overtuigd om eindelijk de boeken te gaan lezen! (Slimme marketingtruc, Amazon!)

Enkele tips voor de beginners:

• Wees geduldig: De eerste paar boeken zijn wat langzamer dan de rest. Geef het even de tijd om op gang te komen.
• Neem aantekeningen: Er zijn zoveel personages en plaatsen om te onthouden, dat het handig kan zijn om aantekeningen te maken. (Of kijk op de Wheel of Time Wiki, dat mag ook!)
• Lees in chronologische volgorde: Begin met New Spring (de prequel) als je de hele geschiedenis wilt weten, maar het is niet per se nodig.
• Geniet ervan! Het Rad des Tijds is een epische reis. Laat je meeslepen door het verhaal en de personages.

Dus, ga ik je aanraden om Het Rad des Tijds te lezen? Ja, absoluut! Het is een enorme investering van tijd en energie, maar het is het zeker waard. Het is een verhaal dat je bijblijft, lang nadat je het laatste boek hebt dichtgeslagen. En wie weet, misschien word je net zo verslaafd als ik! (Warning: Kan leiden tot obsessief fanfiction lezen en eindeloze discussies op internetfora!)

En nu ga ik weer verder lezen. Ik ben net begonnen aan boek 5, Fires of Heaven, en ik ben benieuwd wat er nog allemaal gaat gebeuren. May the Light shine upon you! (En pas op voor de Dark One!)