Les Misérables By Victor Hugo

Hé jij! Zin in een bakkie en een goed verhaal? Laten we het eens hebben over Les Misérables. Ja, dat dikke boek van Victor Hugo. Ik weet het, ik weet het, het klinkt als huiswerk, maar geloof me, het is meer alsof je verdwaalt in een episch drama vol brood, barricades en bazige bisschoppen. Deal?

Waar beginnen we? Oh ja, Jean Valjean. Onze held! (Soort van. Hij is in ieder geval de protagonist. En een goedzak. Meestal.) Hij zit 19 jaar in de bak voor... een brood stelen. Ja, echt. Eén brood. Ik bedoel, de strafmaat was toen duidelijk een tikkie overdreven, toch? Je zou bijna gaan denken dat de Franse justitie toen al een beetje... nou ja, je snapt het idee.

En dan is daar Javert. Oh, Javert. De ultimate agent. Hij leeft voor de wet. De wet is alles. Er is geen grijs gebied. Zwart-wit, alles of niets. Serieus, de man zou nog een parkeerboete uitschrijven aan de Kerstman als hij de slee verkeerd geparkeerd had. Zijn vastberadenheid is... indrukwekkend. Of irritant. Afhankelijk van hoe je ernaar kijkt. Is hij de slechterik? Misschien... maar is hij ook niet gewoon een product van een harde maatschappij? Moeilijk hè?

Jean Valjean wordt vrijgelaten (dankzij een heel gul bisschop - daarover later meer!) en hij besluit... dat hij een goed mens wil worden. Dat is nogal een ommezwaai, right? Maar goed, hij verandert zijn naam, wordt burgemeester (burgemeester! Van brood dief tot burgemeester! #TransformationGoals) en begint mensen te helpen. Een soort 19e-eeuwse superheld, zonder cape. Nou ja, misschien met een lange jas, who knows?

Maar Javert, die vergeet natuurlijk nooit een gezicht. En hij ruikt onraad. Hij is als een bloedhond die Valjean blijft achtervolgen. Het is echt een kat-en-muisspel dat je op het puntje van je stoel houdt. Je vraagt je constant af: wanneer gaat het mis? Gaat Valjean gepakt worden? En wat gebeurt er dan?

Laten we het even hebben over die bisschop. Monseigneur Bienvenu. Een echte heilige boontje. Valjean steelt zijn zilver. En wat doet de bisschop? Hij geeft hem de kandelaars er ook nog bij! "Gebruik dit om een goed mens te worden," zegt hij. Wow. Just wow. Dat is pas vergeving. Denk daar maar eens over na als de volgende keer iemand je voorpiept in de rij bij de bakker.

Fantine! Oh, Fantine. Het hart breekt voor haar. Ze is jong, arm en wordt keihard genaaid door het leven. Ze werkt in de fabriek van Valjean (aka Monsieur Madeleine), wordt ontslagen (door een misverstand, natuurlijk) en vervalt in armoede. Ze moet zelfs haar haar en tanden verkopen om haar dochter, Cosette, te onderhouden. Het is allemaal zó oneerlijk! Hugo schildert hier echt een rauw en meedogenloos beeld van de armoede in die tijd.

Cosette, het arme meisje. Misbruikt en verwaarloosd door de Thénardiers. De Thénardiers! Wat een vreselijk stel. Ze zijn de ultieme schurken, maar dan wel op een cartooneske, hilarische manier. Ze zijn gierig, leugenachtig en gewoonweg gemeen. Maar je moet toegeven, ze zorgen wel voor wat komische intermezzo's in dit verder serieuze verhaal. Ik bedoel, wie noemt zijn dochter Éponine, serieus?

Valjean redt Cosette. Eindelijk een lichtpuntje! Hij koopt haar vrij van de Thénardiers en ze worden een soort vader en dochter. Hij beschermt haar met zijn leven. Het is echt een mooie, ontroerende relatie. Zeker als je bedenkt hoe hun levens begonnen zijn.

Dan springen we even naar de Juni-opstand van 1832. Barricades! Studenten! Idealen! Het is een complete chaos, maar ook ongelooflijk spannend. De studenten komen in opstand tegen de monarchie. Ze vechten voor vrijheid, gelijkheid en broederschap. Het is een bloedige strijd, maar de idealen zijn prachtig. Zelfs als het uiteindelijk allemaal voor niks blijkt te zijn.

Marius! Een van die idealistische studenten. En natuurlijk, natuurlijk, wordt hij verliefd op Cosette. Want waarom ook niet? Het is een Frans epos, drama is de norm! Hun liefde is mooi, maar ook een beetje naïef. Ze leven in hun eigen kleine bubbel, terwijl de wereld om hen heen in brand staat. Maar goed, wie kan het ze kwalijk nemen?

Éponine! Arme Éponine. Ze is verliefd op Marius, maar hij ziet haar niet staan. Ze sterft heldhaftig voor hem, door een kogel te vangen die voor hem bedoeld was. She just wanted to be loved! Het is een van de meest tragische momenten in het boek. Je voelt echt haar pijn en haar verlangen.

Tijdens de opstand bewijst Valjean opnieuw zijn heldenmoed. Hij redt Marius van de barricades. En... hij spaart Javert! Ja, echt. Hij had Javert kunnen doden, maar hij laat hem gaan. Dit is het moment waarop Javert echt begint te twijfelen aan zijn eigen principes. Hoe kan iemand die zo "slecht" zou moeten zijn, zo'n goede daad verrichten?

En dan... Javert pleegt zelfmoord. Hij kan niet leven met het feit dat Valjean hem heeft gespaard. Hij kan niet leven met het idee dat er meer is dan alleen de wet. Zijn wereld stort in elkaar. Het is een tragisch einde voor een complexe personage. Heeft hij het verdiend? Daar kun je over discussiëren.

Uiteindelijk trouwen Marius en Cosette. Valjean geeft Cosette weg. Hij biecht zijn verleden op aan Marius (omdat hij denkt dat hij niet goed genoeg is voor Cosette). Dit leidt tot een tijdelijke breuk tussen Valjean en Cosette, maar uiteindelijk komt alles goed.

Valjean sterft. Maar niet voordat hij vergeven is en omringd wordt door liefde. Hij sterft als een goed mens. Hij heeft zijn strijd gestreden. Hij heeft bewezen dat mensen kunnen veranderen. En dat is uiteindelijk waar Les Misérables over gaat: hoop, vergeving en de kracht van de menselijke geest.

Dus, wat vond je ervan? Een beetje overweldigend, misschien? Maar wel de moeite waard, toch? Les Misérables is een tijdloos verhaal dat je aan het denken zet over rechtvaardigheid, armoede en de menselijke conditie. En oké, het is lang. Maar elke bladzijde is gevuld met drama, emotie en memorabele personages. Dus pak dat boek (of die musical!) en laat je meeslepen. Je zult er geen spijt van krijgen. (Misschien een beetje spierpijn in je armen van het vasthouden van zo’n dik boek, maar dat is het waard!)

En hey, als je nog een boek zoekt om te lezen... misschien iets dunners dit keer? 😉