Jonathan Strange And Mr Norrell

Oké, eerlijk is eerlijk, ik heb ‘m eerst opgegeven. Jonathan Strange & Mr Norrell. Die pil van bijna 800 pagina’s? Ik dacht: no way dat ik daar doorheen kom. Ik was halverwege een veel te lange beschrijving van een bal in de 19e eeuw, met voetnoten die nog dieper in de historische magie doken, en ik dacht: dit wordt ‘m niet. Ken je dat gevoel? Dat een boek je bijna dwingt om het op te geven? Maar toen… toen gebeurde er iets.

Iets met een ravenkoning, een verdwenen bruid, en magie die terugkeerde naar Engeland. En ik zat er helemaal in. Dus, als jij net zo huiverig bent als ik was voor dit monster van een boek, laat me je dan proberen overtuigen. Want geloof me, het is de moeite waard. En ja, die voetnoten ook (meestal).

Het Basisidee: Magie is Terug!

Simpel gezegd: Jonathan Strange & Mr Norrell, van Susanna Clarke, vertelt het verhaal van… nou ja, Jonathan Strange en Mr. Norrell. Twee mannen, levend in het Engeland van de Napoleontische oorlogen, die allebei tovenaars zijn. En niet van die 'Hocus Pocus, konijn uit de hoed'-tovenaars. Nee, dit is echte magie. Serieus, met feeën, doden tot leven wekken, en de hele santenkraam.

Het ding is, magie is weg uit Engeland. Al eeuwen. Mr. Norrell, een beetje een kluizenaar met een enorme bibliotheek (ik zou er jaloers op zijn, als hij niet zo’n nare vent was), is de laatste praktische tovenaar. Hij houdt alle magie voor zichzelf, want hij denkt dat het te gevaarlijk is voor anderen. Alsof hij de enige is die ermee om kan gaan. Egoïstische snuiter, vind je niet?

Dan komt Jonathan Strange ten tonele. Een rijke nietsnut die besluit dat hij eigenlijk wel tovenaar wil worden. En hij blijkt er nog goed in te zijn ook. Bam! Twee tovenaars. Engeland is gered… toch?

Mr. Norrell: De Boekenwurm met een Geheim

Mr. Norrell is… complex. Hij is ontzettend geleerd, kent alle boeken over magie, maar hij is doodsbang om iets fout te doen. Hij wil de magie naar Engeland terugbrengen, maar op zijn eigen manier: gecontroleerd, veilig, en vooral zonder ophef.

Wat maakt Mr. Norrell zo... bijzonder?

• Zijn bibliotheek: Serieus, die man heeft meer boeken dan een gemiddelde universiteit. Boeken vol spreuken, geschiedenis, en alles wat met magie te maken heeft. (Stiekem mijn grootste fantasie, zo'n bibliotheek.)
• Zijn angst: Hij is bang voor de chaos die magie kan veroorzaken. Hij wil alles onder controle houden, wat natuurlijk onmogelijk is met magie.
• Zijn compromissen: Om magie terug te brengen, sluit hij deals met… twijfelachtige figuren. En dat komt hem later duur te staan.

Norrell is eigenlijk het tegenovergestelde van wat je zou verwachten van een tovenaar. Hij is voorzichtig, conservatief, en hij houdt niet van avontuur. Hij is meer een archivaris dan een held. Maar ja, hij is wel de eerste tovenaar in eeuwen, dus je moet ergens beginnen, toch?

Jonathan Strange: De Avonturier met Talent

Jonathan Strange is het tegenovergestelde van Norrell. Hij is impulsief, avontuurlijk, en hij duikt er gewoon in. Hij leert snel, hij is creatief met magie, en hij is niet bang om risico's te nemen. Klinkt als de perfecte held, toch? Nou…

Wat maakt Jonathan Strange zo... Strange?

• Zijn intuïtie: Waar Norrell alles uit boeken leert, vertrouwt Strange op zijn intuïtie. Hij experimenteert, hij probeert dingen uit, en hij ontdekt nieuwe magie. (Een beetje zoals ik als ik probeer een nieuw recept te bakken. Soms lukt het, soms niet. Meestal niet.)
• Zijn honger naar kennis: Strange wil alles weten over magie. Hij wil begrijpen hoe het werkt, wat de grenzen zijn, en wat de mogelijkheden zijn.
• Zijn koppigheid: Als Strange iets in zijn hoofd heeft, dan gaat hij ervoor. Zelfs als het gevaarlijk is, zelfs als het onmogelijk lijkt. (En dat leidt soms tot problemen.)

Strange is eigenlijk de antiheld van het verhaal. Hij maakt fouten, hij is soms onnadenkend, en hij heeft een flinke dosis arrogantie. Maar hij is ook gedreven, idealistisch, en hij wil de wereld beter maken met magie. Dus, ja, hij is ingewikkeld.

Waarom je dit boek moet lezen (echt waar!)

Oké, ik weet het, het is een dik boek. Maar hier zijn een paar redenen waarom je er toch aan zou moeten beginnen:

• De wereld: Susanna Clarke heeft een ongelooflijk gedetailleerde wereld gecreëerd. Het is alsof je echt in het Engeland van de 19e eeuw bent, maar dan met magie. De historische details, de personages, de sfeer… het is allemaal perfect.
• De magie: De magie in dit boek is niet simpel. Het is ingewikkeld, gevaarlijk, en het heeft consequenties. Het is geen deus ex machina die alle problemen oplost. Het is een krachtige kracht die gebruikt kan worden voor goed of kwaad. (En dat maakt het zo interessant!)
• De relatie tussen Norrell en Strange: Hun relatie is… ingewikkeld. Ze zijn rivalen, partners, vijanden, en soms zelfs vrienden. Ze hebben elkaar nodig, maar ze staan elkaar ook in de weg. Het is een fascinerende dynamiek om te volgen.
• De diepere thema's: Het boek gaat over meer dan alleen magie. Het gaat over macht, ambitie, de prijs van kennis, en de gevaren van onverantwoordelijkheid. Het is een boek dat je aan het denken zet.

En ja, de voetnoten. In het begin lijken ze misschien overbodig, maar ze voegen echt iets toe aan het verhaal. Ze geven context, ze vertellen kleine verhaaltjes, en ze verdiepen de wereld nog verder. (Oké, sommige zijn nog steeds een beetje saai, dat geef ik toe.)

Een Waarschuwing: Geduld is een Schone Zaak

Het is belangrijk om te weten dat Jonathan Strange & Mr Norrell een langzaam boek is. Er gebeurt niet meteen actie op elke pagina. Clarke neemt de tijd om de wereld te introduceren, de personages te ontwikkelen, en de spanning op te bouwen. Je moet geduld hebben. Maar als je eenmaal in het verhaal zit, dan wil je er niet meer uit.

Dus... Ga je ervoor?

Jonathan Strange & Mr Norrell is geen boek voor iedereen. Maar als je van fantasy houdt, van historische romans, en van boeken die je aan het denken zetten, dan is dit een absolute aanrader. Geef het een kans. Je zult er geen spijt van krijgen (hoop ik!).

En als je het uit hebt, kom dan vooral terug en vertel me wat je ervan vond! Ik ben benieuwd!