Hoeveel Pausen Zijn Er Vermoord

Oké, even een bekentenis. Laatst zat ik met wat vrienden een pubquiz te doen (die we overigens niet gewonnen hebben, zucht). Er kwam een vraag voorbij: "Hoeveel pausen zijn er in de loop der geschiedenis vermoord?" Ik keek mijn team aan, we haalden onze schouders op en gokten maar wat. Drie? Vier? We hadden geen idee. We zaten er gruwelijk naast, kan ik je vertellen. Dat bracht me aan het denken. Eigenlijk weten we best weinig over de geschiedenis van het pausdom, afgezien van de highlights (en misschien wat roddels uit de Da Vinci Code).
En dat brengt ons bij de kernvraag: hoeveel pausen zijn er nou eigenlijk vermoord? Het antwoord is… complex. En een beetje bloederig. Ben je er klaar voor? Want het is meer dan je denkt. (Misschien moet je even wat popcorn pakken. Dit wordt interessant.)
De Bloederige Geschiedenis van het Pausdom
Laten we eerlijk zijn, de geschiedenis van het pausdom is niet altijd even fris en fruitig geweest. Er zijn periodes geweest van corruptie, politiek gekonkel, en ja, ook moord. Veel moord. De middeleeuwen waren... laten we zeggen, een ruige tijd. En sommige pausen leefden bepaald geen vroom en teruggetrokken leven. Integendeel!
Must Read
Definities, Definities! Wat verstaan we onder 'Vermoord'?
Voordat we in de details duiken, is het belangrijk om even helder te hebben wat we precies bedoelen met "vermoord". Een natuurlijke dood? Nee, dat telt niet. Een ongelukje tijdens het vissen? Ook niet. We hebben het hier over opzettelijke moord, dus vergiftiging, wurging, messteken, noem maar op. Acties waarbij duidelijk de intentie was om de paus om het leven te brengen.
En dan is er nog de grijze zone. Wat als een paus sterft aan de gevolgen van een verwonding die hij in een gevecht heeft opgelopen? Telt dat als moord? Dit soort gevallen zijn vaak discutabel en leiden tot verschillende interpretaties, vandaar dat er nooit een 100% sluitend antwoord zal zijn op de vraag.

De Verdachten: Een Overzicht van Vermoorde Pausen
Oké, tromgeroffel... Hier zijn een paar van de meest bekende pausen die vermoedelijk vermoord zijn, of in ieder geval onder verdachte omstandigheden aan hun einde zijn gekomen. Let wel, de bewijzen zijn in sommige gevallen dun, maar de geruchten en historische verslagen zijn hardnekkig:
- Paus Johannes VIII (872-882): Volgens de overlevering werd hij eerst vergiftigd, en toen dat niet snel genoeg ging, doodgeslagen met een hamer. Wow. Zijn opvolging was ook nog eens behoorlijk shady...
- Paus Stefanus VI (896-897): Deze paus is vooral bekend vanwege het Lijkenconcilie, waarbij hij het lijk van zijn voorganger, Paus Formosus, liet opgraven, aanklagen en veroordelen! Ironisch genoeg werd Stefanus zelf later gewurgd in de gevangenis. Karma is een bitch, zeg maar.
- Paus Johannes X (914-928): Vermoedelijk vermoord door de machtige Marozia, die hem wilde vervangen door haar eigen zoon, die later Paus Johannes XI zou worden. Familiebanden waren blijkbaar erg belangrijk... of juist niet.
- Paus Benedictus VI (973-974): Werd gevangengenomen en gewurgd in de Castel Sant'Angelo.
- Paus Johannes XIV (983-984): Gevangengezet door tegenpaus Bonifatius VII en stierf in de gevangenis, mogelijk door verhongering of mishandeling.
- Paus Gregorius V (996-999): Sommigen beweren dat hij is vergiftigd door de Byzantijnse keizer.
- Paus Clemens II (1046-1047): Stierf plotseling, en er werd al snel gespeculeerd over vergiftiging.
- Paus Damasus II (1048): Stierf ook plotseling, en de verdenking ging al snel uit naar vergiftiging. Patroon? Ik denk het wel!
- Paus Leo V (903): Afgezet en vermoord door Christoforus, die zichzelf tot paus liet uitroepen.
- Paus Sergius IV (1012): Mogelijk vergiftigd.
En dit is nog maar een selectie! De lijst is langer, en in veel gevallen is het lastig om met zekerheid te zeggen of er sprake was van moord of een natuurlijke dood. Zeker gezien de beperkte medische kennis in die tijd.

Motieven: Waarom Zou Je Een Paus Vermoorden?
De motieven voor het vermoorden van een paus waren divers. Denk aan:
- Machtsstrijd: Het pausdom was een invloedrijke positie, zowel religieus als politiek. Rivaliserende families, keizers en koningen wilden graag controle over de paus, of hem vervangen door iemand die hen gunstiger gezind was.
- Corruptie: Sommige pausen waren betrokken bij corruptie en intriges, waardoor ze vijanden maakten.
- Politieke onrust: In tijden van politieke onrust en oorlog was de paus een doelwit voor verschillende facties.
- Religieuze verschillen: Soms speelden religieuze meningsverschillen een rol, al was dat minder vaak het geval dan machtsstrijd.
Je ziet het al: het was een cocktail van macht, geld, politiek en religie. Niet echt een recept voor een vredig leven, als je het mij vraagt.

Het Eindoordeel: Hoeveel Pausen Zijn Er Nou Echt Vermoord?
Hier komt het lastige gedeelte. Een exact aantal is onmogelijk te geven. Historici verschillen van mening over individuele gevallen. Sommigen zijn conservatiever en vereisen hard bewijs, terwijl anderen geneigd zijn om geruchten en historische verslagen zwaarder te wegen.
Echter, op basis van de beschikbare informatie, kunnen we concluderen dat er minstens een dozijn pausen zijn vermoord, en mogelijk nog meer. Sommige bronnen noemen getallen tot wel 20 of meer! Het is een behoorlijk schokkend aantal, als je erover nadenkt.

Dus, om terug te komen op de pubquiz vraag: als je gevraagd wordt hoeveel pausen er zijn vermoord, kun je het beste antwoorden met "meer dan je denkt!" of "een aanzienlijk aantal", en erbij vermelden dat het exacte aantal moeilijk vast te stellen is. Dan kom je in ieder geval intelligent over, knipoog.
Conclusie: Een Gruwelijke, Maar Fascinerende Geschiedenis
De geschiedenis van het pausdom is vol van intriges, machtsstrijd en ja, ook moord. Het is een gruwelijke, maar tegelijkertijd fascinerende geschiedenis die ons een blik gunt in een complexe en turbulente periode van de Europese geschiedenis. Dus de volgende keer dat je een kerk bezoekt, of de paus op tv ziet, bedenk dan dat achter die uiterlijke vroomheid een verleden schuilgaat dat soms behoorlijk bloederig was. Eet smakelijk!
En wat betreft die pubquiz? Volgende keer zijn we beter voorbereid! (Of we gokken gewoon minder dom.)
