Hoeveel Burgemeesters Zijn Er In Nederland

Weet je, laatst stond ik in de supermarkt, in de rij achter een man die heel hard aan het bellen was. "Ja hallo, met [onverstaanbare naam], spreekt u met de burgemeester? Ja, ís goedemiddag! Eh... ja... even een vraagje over de parkeervergunning..." Ik kon het niet laten, ik moest lachen. Een burgemeester die je zomaar aan de lijn krijgt? Het leek me net een scène uit een sketch. Maar het zette me wel aan het denken: hoeveel van die figuren lopen er eigenlijk rond in Nederland?

En dat is dus precies de vraag waar we vandaag induiken: hoeveel burgemeesters zijn er in Nederland? Een simpele vraag, zou je denken. Maar het antwoord is... tja, iets minder simpel dan je misschien verwacht.

De basis: Gemeenten en Burgemeesters

Laten we beginnen met de basis. Nederland is opgedeeld in gemeenten. En elke gemeente heeft een burgemeester. Zo simpel is het toch? Nou... bijna.

Een burgemeester is de voorzitter van de gemeenteraad én het college van burgemeester en wethouders (B&W). Hij of zij is dus de spil in het gemeentelijk bestuur. Je kunt een burgemeester zien als de "baas" van de gemeente, al is dat natuurlijk een versimpeling van de werkelijkheid. (Want zeg nou zelf, écht de baas zijn in een gemeente, met al die verschillende belangen... dat lijkt me geen pretje!)

Dus, hoeveel gemeenten hebben we dan?

Hier komt het eerste puntje waar het interessant wordt. Het aantal gemeenten in Nederland is namelijk niet statisch. Het verandert! Gemeenten kunnen fuseren, bijvoorbeeld om efficiënter te werken of om meer slagkracht te hebben.

Op 1 januari 2024 telde Nederland 342 gemeenten. Dat betekent dus dat er op dat moment ook 342 burgemeesters waren. Simpel, toch?

(Even een side note: het aantal gemeenten is in de loop der jaren flink afgenomen. Vroeger hadden we er veel meer! Dat komt door die fusies waar ik het net over had. Steeds kleinere gemeenten gingen samenwerken en uiteindelijk samen verder als één gemeente.)

Wat maakt het complexer?

Oké, 342 burgemeesters, 342 gemeenten. Zo ver zijn we. Maar er zijn een paar factoren die het plaatje toch iets complexer maken:

• Waarnemend burgemeesters: Soms is een gemeente tijdelijk zonder "vaste" burgemeester. Bijvoorbeeld als de burgemeester met pensioen gaat, naar een andere gemeente vertrekt, of ziek is. In die gevallen wordt er een waarnemend burgemeester aangesteld. Deze persoon neemt tijdelijk de taken van de burgemeester waar. Het is dus niet zo dat er dan opeens twee burgemeesters zijn, maar er is wel iemand die de functie bekleedt zonder de definitieve benoeming.
• Vacatures: Na het vertrek van een burgemeester, duurt het even voordat een nieuwe burgemeester is benoemd. In de tussentijd is er dus een vacature. De taken worden dan meestal waargenomen door de loco-burgemeester (een van de wethouders).
• De procedure: Het benoemen van een burgemeester is een behoorlijke procedure. De gemeenteraad stelt een profielschets op, er wordt een sollicitatiecommissie ingesteld, er worden gesprekken gevoerd, en uiteindelijk doet de gemeenteraad een aanbeveling aan de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. De minister draagt vervolgens iemand voor aan de Koning, die de burgemeester officieel benoemt. Het is dus niet zomaar "even" iemand aanwijzen.

(Stel je voor dat jij burgemeester zou worden... wat zou je dan als eerste doen? Meer fietspaden? Gratis ijsjes voor iedereen? Laat het me weten in de comments! #fantasieburgemeester)

Waar vind je de actuele aantallen?

Wil je helemaal zeker weten hoeveel burgemeesters er op dit moment precies zijn? Check dan de website van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Zij houden de aantallen bij en hebben vaak ook informatie over vacatures en waarnemend burgemeesters.

De rol van de burgemeester: meer dan alleen een titel

We hebben het nu vooral gehad over aantallen en procedures. Maar laten we even stilstaan bij de rol van de burgemeester zelf. Want wat doet zo'n burgemeester eigenlijk de hele dag?

De taken van een burgemeester:

• Voorzitter van de gemeenteraad: De burgemeester leidt de vergaderingen van de gemeenteraad en zorgt ervoor dat alles ordelijk verloopt.
• Vertegenwoordiger van de gemeente: De burgemeester vertegenwoordigt de gemeente naar buiten toe, bijvoorbeeld bij evenementen, bijeenkomsten en contacten met andere overheden.
• Verantwoordelijk voor openbare orde en veiligheid: Een belangrijke taak is het handhaven van de openbare orde en veiligheid. De burgemeester kan bijvoorbeeld noodbevelen afgeven of gebieden aanwijzen als veiligheidsrisicogebied.
• Ceremoniële taken: Denk aan het openen van nieuwe bedrijven, het feliciteren van jubilarissen, en het bijwonen van herdenkingen.
• Netwerken: Een burgemeester moet goed kunnen netwerken en contacten onderhouden met diverse partijen, zoals ondernemers, inwoners, en andere bestuurders.

Kortom, een burgemeester is een duizendpoot die van alle markten thuis moet zijn. Het is een veeleisende baan met veel verantwoordelijkheid.

Burgemeester zijn: een droombaan?

Of burgemeester zijn een droombaan is, dat is natuurlijk persoonlijk. Het is een baan met veel aanzien en de mogelijkheid om echt iets te betekenen voor je gemeente. Maar het is ook een baan met veel druk en verantwoordelijkheid. Je staat altijd in de schijnwerpers en je moet constant beslissingen nemen die impact hebben op het leven van anderen.

Wat maakt een goede burgemeester?

• Integriteit: Een burgemeester moet integer zijn en zich houden aan de regels.
• Besluitvaardigheid: Een burgemeester moet knopen kunnen doorhakken, ook als het lastige beslissingen zijn.
• Communicatie: Een burgemeester moet goed kunnen communiceren en in staat zijn om mensen te verbinden.
• Betrokkenheid: Een burgemeester moet betrokken zijn bij de gemeenschap en weten wat er speelt.
• Onafhankelijkheid: Een burgemeester moet onafhankelijk kunnen opereren en zich niet laten leiden door persoonlijke belangen.

(Ik denk dat ik het wel zou kunnen... als ik maar een goede speechschrijver had en een team dat alle moeilijke vragen voor me beantwoordt. #burgemeestervoorééndag)

Conclusie: Het antwoord is...

Dus, hoeveel burgemeesters zijn er in Nederland? Het antwoord is: ongeveer 342, afhankelijk van de actualiteit van gemeentelijke herindelingen en de vacatures die er zijn. Het is geen statisch getal, maar een momentopname.

Hopelijk heb je nu een beter beeld van het aantal burgemeesters in Nederland en wat hun rol inhoudt. En misschien, heel misschien, inspireert dit je wel om zelf burgemeester te worden! Wie weet sta jij over een paar jaar wel aan het roer van een Nederlandse gemeente.

Bedankt voor het lezen! En vergeet niet: stemmen is belangrijk! Want de gemeenteraad bepaalt mede wie de volgende burgemeester wordt.

Tot de volgende keer!