Fitzgerald Tender Is The Night

Oké, mensen, luister goed, want ik ga jullie iets vertellen over een boek dat net zo verwarrend en prachtig is als proberen een Ikea-kast in elkaar te zetten na drie wijntjes. Ik heb het over F. Scott Fitzgerald’s Tender Is The Night. Ja, de man van de Gatsby-feestjes en de flapper girls. Maar dit boek… dit is andere koek.

De Context: Rivierakriebels en Depressie

Stel je voor: je bent in de jaren '20, maar dan niet in Amerika, maar aan de Franse Riviera. Zon, zee, rijke Amerikanen die doen alsof ze geen zorgen hebben... en een flinke dosis existentiële crisis. Fitzgerald zelf zat daar ook, met zijn vrouw Zelda, die, laten we eerlijk zijn, een behoorlijk pittige tante was. Hun relatie was… complex, om het zacht uit te drukken. En ja, dat sijpelt allemaal door in het boek. Zie het als een hele dure, literaire reality soap.

Tender Is The Night is namelijk niet zomaar een verhaal. Het is een soort autobiografie vermomd als fictie. Fitzgerald worstelde met alcoholisme, Zelda met haar mentale gezondheid, en dat zie je terug in de personages. Het is alsof hij zijn eigen vuile was uithing, maar dan op een poëtische manier. En laten we wel wezen, wie houdt er niet van een beetje drama?

De Personages: Een Zoo Vol Excentriekelingen

Oké, laten we de hoofdrolspelers eens onder de loep nemen. Alsof we naar een aflevering van 'Keeping Up With The Kardashians' kijken, maar dan met meer existentiële angst.

Dick Diver: De charmante dokter (met een probleem)

Dick Diver is een getalenteerde psychiater, die getrouwd is met een van zijn patiënten, Nicole Warren. Hij is knap, charmant, intelligent… kortom, de ideale man. Maar (en er is altijd een maar, nietwaar?) hij heeft een donkere kant. Hij is verslaafd aan goedkeuring, heeft een zwakke wil, en heeft een ietwat ongezonde fascinatie voor Nicole's (en zijn eigen) rijkdom. Zie hem als de Leonardo DiCaprio van de roaring twenties, maar dan met een burn-out.

• Hij is een fantastische gastheer. Stel je voor: geweldige feestjes, perfecte cocktails, en gesprekken over de zin van het leven… tot Dick bezopen onder tafel ligt.
• Hij is gefascineerd door zijn vrouw. Nicole, zijn patiënt die hij als psychiater heeft ontmoet.

Nicole Warren Diver: De rijke patiënt (met nog meer problemen)

Nicole is een rijkeluisdochter met een verleden van psychische problemen (een geschiedenis van incest door haar vader). Ze is mooi, grillig, en enorm rijk. Ze ziet Dick als haar redder, maar naarmate ze geneest, begint ze hem te ontgroeien. Dat is een beetje ironisch, toch? Alsof je je therapeut bedankt door hem te dumpen.

• Ze is ongelooflijk rijk. Denk aan: ze koopt jurken alsof het boodschappen zijn, en beschouwt het als haar medicatie.
• Ze is aan het genezien. Haar genezing zorgt ervoor dat zij loskomt van Dick.

Rosemary Hoyt: De jonge actrice (die alles in de war schopt)

Rosemary is een opkomende filmster die Dick ontmoet aan de Riviera. Ze is jong, naïef, en smoorverliefd op Dick. Ze vertegenwoordigt de Amerikaanse droom, maar ook de onschuld die verloren gaat in de corrupte wereld van de rijken. Ze is een beetje de Taylor Swift van de jaren '20: jong, succesvol, en altijd in de roddelbladen. Ze ziet potentie in Dick maar door haar gedrag versneld zij zijn ondergang.

• Ze is hopeloos verliefd op Dick. Denk aan: ze staart hem aan alsof hij een ijsje is op een hete dag.
• Ze is het symbool van de onschuld die verloren gaat in de Europese jetset.

Het Verhaal: Een Langzame Ondergang

Het verhaal begint met Rosemary, die de Divers ontmoet aan de Franse Riviera. Ze is gefascineerd door Dick en Nicole, en wordt al snel onderdeel van hun excentrieke kring. Maar naarmate het verhaal vordert, zien we dat Dick langzaam afglijdt. Zijn idealisme wordt tenietgedaan door de corrumperende invloed van rijkdom en de stress van Nicole's ziekte. Hij verliest zijn identiteit, zijn talent, en uiteindelijk ook Nicole. Het is een beetje alsof je een ijsje ziet smelten in de zon: triest, maar onvermijdelijk.

Het boek is opgedeeld in drie delen, en de chronologie is een beetje… eh… Fitzgerald-iaans. Het eerste deel is vanuit Rosemary's perspectief, het tweede deel duikt dieper in Dick en Nicole's verleden, en het derde deel laat zien hoe Dick's leven uit elkaar valt. Het is alsof je een puzzel in elkaar probeert te zetten waarvan de helft van de stukjes ontbreekt, en de andere helft verkeerd om ligt.

De ondergang van Dick is het centrale thema. Hij wordt langzaam leeggezogen door Nicole, haar rijkdom, en zijn eigen zwaktes. Hij probeert de boel bij elkaar te houden, maar het is een verloren zaak. Hij is als een kapitein die zijn schip ziet zinken, en toekijkt hoe de champagnekoelers als laatste verdwijnen onder het water.

Waarom je dit boek (misschien) zou moeten lezen

Oké, ik geef toe, Tender Is The Night is geen luchtige strandlectuur. Het is een beetje de literatuur equivalent van een zware regenbui. Maar als je van complexe personages, prachtige (en soms deprimerende) schrijfstijl, en een diepe duik in de menselijke psyche houdt, dan is dit boek zeker iets voor jou.

• De schrijfstijl is fenomenaal. Fitzgerald kon schrijven alsof hij de woorden verfde op een canvas.
• De personages zijn complex en gelaagd. Niemand is perfect, iedereen heeft zijn eigen demonen.
• Het boek geeft een fascinerend beeld van de Roaring Twenties. Het is alsof je terug in de tijd reist, maar dan met een extra dosis melancholie.

En trouwens, als je het uit hebt, kun je jezelf feliciteren met het voltooien van een literair meesterwerk. Dat is toch iets, nietwaar? Ook al voel je je daarna misschien een beetje depressief.

Een paar bizarre weetjes over Tender Is The Night

Oké, even wat fun facts om indruk te maken op je volgende boekenclub bijeenkomst:

• Fitzgerald werkte negen jaar aan dit boek. Negen jaar! Dat is langer dan het duurt om dokter te worden.
• Het boek werd niet zo goed ontvangen toen het uitkwam. Ja, echt waar! Kennelijk was de wereld nog niet klaar voor zoveel depressie.
• Er zijn verschillende versies van het boek. Fitzgerald heeft de structuur later aangepast, wat de chronologie nog verwarrender maakt. Kies je eigen avontuur, zeg maar.
• Sommige mensen denken dat Nicole Warren gebaseerd is op Zelda Fitzgerald. Shocking, ik weet het.

Dus daar heb je het. Tender Is The Night. Een complex, prachtig, en deprimerend boek dat je waarschijnlijk aan het denken zet over de zin van het leven, de corrumperende invloed van rijkdom, en de onvermijdelijkheid van verval. En als je het helemaal niet begrijpt? Geen probleem. Je bent in goed gezelschap. Bestel gewoon nog een wijntje en doe alsof je het wel snapt.