Dat Begrijp Jij Toch Niet

Ken je dat gevoel? Dat je met de beste bedoelingen een poging waagt om iets uit te leggen, iets wat in jouw ogen overduidelijk is, en je stuit op een muur van onbegrip? Dat iemand je aankijkt alsof je in Klingon spreekt, terwijl je gewoon Nederlands probeert te praten? Jep, dat is het moment waarop je geneigd bent om te zuchten en te zeggen: "Ach, dat begrijp jij toch niet."

Waar komt die frustratie vandaan?

Het is een universele frustratie, denk ik. We hebben allemaal wel eens dat moment gehad. Misschien probeerde je je oma uit te leggen hoe TikTok werkt (succes!), of probeerde je een collega te overtuigen van de superioriteit van je favoriete programmeertaal. Of misschien was het wel de keer dat je je partner wilde uitleggen waarom het zo belangrijk is om alle sokken op kleur te sorteren. (Mijn persoonlijke strijd!)

De kern van het probleem is vaak dat we onze eigen kennis en ervaringen als de norm beschouwen. Wat voor ons logisch is, is dat niet per se voor een ander. Het is alsof je iemand probeert uit te leggen hoe je moet fietsen, zonder dat ze ooit een fiets hebben gezien. Je kunt nog zo veel praten over balans en trappen, maar zonder de praktijk blijft het abracadabra.

En laten we eerlijk zijn, soms is het gewoon makkelijker om te zeggen dat iemand het niet begrijpt, dan om de moeite te nemen het echt goed uit te leggen. Alsof je tegen je kind zegt: "Nee, dat mag je niet aanraken, want het is complex" in plaats van uit te leggen waarom de hete kachel heet is.

"Dat begrijp jij toch niet" in de praktijk

Technologie

Technologie is een goudmijn voor dit soort momenten. Probeer maar eens aan je ouders uit te leggen wat een blockchain is, of hoe cloud computing werkt. Zelfs met de meest geduldige uitleg, eindig je vaak met een glazige blik en een vage "aha". Uiteindelijk geef je het maar op en zeg je: "Laat maar, dat begrijp je toch niet." En stiekem denk je dan: "Ik snap het zelf eigenlijk ook maar half."

Denk aan die keer dat je probeerde je tante uit te leggen hoe je de tv moet casten. Na een half uur aanwijzingen, bleek dat de tv niet eens verbonden was met het internet! Soms is het gewoon niet de moeite waard. Of... is het een complot van tante om jou langer op bezoek te hebben?

Relaties

Ook in relaties komt "dat begrijp jij toch niet" vaak voor. Mannen die proberen uit te leggen waarom ze urenlang naar voetbal kunnen kijken, vrouwen die proberen uit te leggen waarom ze 20 paar schoenen nodig hebben... het is een klassieker. Het zijn vaak verschillen in interesses en prioriteiten die tot onbegrip leiden.

Soms gaat het ook over emoties. Probeer maar eens aan iemand uit te leggen waarom je zo boos, verdrietig of bang bent. Emoties zijn niet altijd logisch, en soms is het moeilijk om ze onder woorden te brengen. Dan is "dat begrijp jij toch niet" soms een makkelijke uitweg, alhoewel het niet altijd de meest constructieve is.

Het werk

Op het werk is "dat begrijp jij toch niet" vaak een teken van een gebrek aan communicatie. Misschien begrijpt je baas niet waarom je meer tijd nodig hebt voor een bepaalde taak, of begrijpen je collega's niet waarom je zo precies bent in je werk. Het is belangrijk om te proberen de kloof te overbruggen, in plaats van hem te negeren. Anders eindig je met een hoop frustratie en slechte resultaten.

Heb je ooit geprobeerd aan een marketeer uit te leggen waarom een bepaalde code echt niet mag crashen? Of aan een developer waarom die ene pixel echt perfect moet staan? Het is een eindeloze bron van vermaak (en frustratie!).

Wanneer het wél oké is om het te zeggen (en wanneer niet)

Er zijn situaties waarin "dat begrijp jij toch niet" best oké is. Bijvoorbeeld, als je probeert kwantumfysica uit te leggen aan iemand die net leert lezen. Of als je een extreem specialistisch onderwerp bespreekt met iemand die er totaal geen achtergrond in heeft. In die gevallen is het gewoon realistisch om te accepteren dat er een kennisgat is.

Maar in de meeste andere gevallen is het beter om een andere aanpak te kiezen. In plaats van iemand af te wimpelen, kun je proberen je uitleg te vereenvoudigen, voorbeelden te gebruiken, of de ander vragen te stellen om te peilen wat ze wel en niet begrijpen.

Zeg dus niet "dat begrijp jij toch niet" als:

• Je gewoon te lui bent om het uit te leggen.
• Je je superieur wilt voelen.
• Je de ander wilt kleineren.

Maar zeg het gerust als:

• Je al uren bezig bent met uitleggen en het nog steeds niet lukt.
• Het onderwerp echt buiten het bereik van de ander ligt.
• Je merkt dat de ander er geen interesse in heeft.

Alternatieven voor de magische zin

Oké, je hebt besloten om "dat begrijp jij toch niet" uit je vocabulaire te schrappen. Wat zeg je dan wel? Hier zijn een paar alternatieven:

• "Misschien kan ik het anders uitleggen?"
• "Wat is er precies onduidelijk?"
• "Zal ik een voorbeeld geven?"
• "Laten we het stap voor stap bekijken."
• "Ik weet niet of dit helemaal relevant is voor je werk/leven." (Een nette manier om te zeggen: "Waarom verspil ik eigenlijk mijn tijd?")

Uiteindelijk draait het om empathie en communicatie. Probeer je in de ander te verplaatsen, en pas je uitleg aan aan hun niveau. En onthoud: niemand weet alles! Het is helemaal niet erg om iets niet te begrijpen. Integendeel, het is een kans om iets nieuws te leren.

Dus, de volgende keer dat je in de verleiding komt om "dat begrijp jij toch niet" te zeggen, denk dan even na. Misschien kun je de wereld een stukje begrijpelijker maken, één uitleg tegelijk.

En als het echt niet lukt? Tja, dan kun je altijd nog een meme sturen. Want laten we eerlijk zijn, soms zegt een plaatje meer dan duizend woorden.