Annejet Van Der Zijl Jo Simons
We begrijpen het: leren kan soms voelen als een steile berg beklimmen. Concentratieproblemen, dyslexie, faalangst… de obstakels lijken soms onoverkomelijk. Maar weet dat je niet alleen bent. Velen worstelen met dezelfde uitdagingen. En het goede nieuws is: er zijn manieren om deze hindernissen te overwinnen en vol vertrouwen te leren en groeien!
Annejet van der Zijl en Jo Simons: Inspiratiebronnen voor (anders) leren
Twee Nederlandse auteurs, Annejet van der Zijl en Jo Simons, bieden elk op hun eigen manier waardevolle inzichten die kunnen helpen bij het begrijpen van leerprocessen en het omgaan met leerproblemen. Van der Zijl, bekend om haar meeslepende biografieën, laat zien hoe levensomstandigheden en persoonlijke verhalen van invloed zijn op iemands ontwikkeling. Simons, met haar expertise in kinderpsychologie en pedagogiek, biedt concrete handvatten en strategieën voor ouders en leerkrachten.
Annejet van der Zijl: De kracht van context en persoonlijke verhalen
Van der Zijl's werk, zoals haar biografieën van Annie M.G. Schmidt en Prins Bernhard, toont op indringende wijze aan dat leren en persoonlijke ontwikkeling altijd plaatsvinden in een specifieke context. Iemands achtergrond, opvoeding, en de gebeurtenissen die hij of zij meemaakt, hebben een enorme impact op de manier waarop iemand leert en zich ontwikkelt.
Must Read
Praktisch: Voor docenten betekent dit: probeer je leerlingen echt te leren kennen. Wat zijn hun achtergronden? Welke interesses hebben ze? Een leerling die zich gezien en begrepen voelt, zal zich sneller openstellen en gemotiveerder zijn om te leren. Gebruik verhalen en casestudies in de les om de lesstof relevant en boeiend te maken. Laat zien hoe de theorie in de praktijk werkt en hoe het van toepassing is op het echte leven.
Onderzoek: Uit onderzoek blijkt dat persoonlijke relevantie een cruciale factor is bij het bevorderen van motivatie en betrokkenheid bij het leren (Hidi & Renninger, 2006). Wanneer leerlingen de connectie zien tussen de lesstof en hun eigen leven, zijn ze meer geneigd om er actief mee aan de slag te gaan.
Jo Simons: Concrete strategieën voor een positieve leeromgeving
Jo Simons, met haar expertise in kinderpsychologie, biedt in haar boeken en workshops praktische adviezen voor ouders en leerkrachten. Ze benadrukt het belang van een positieve en ondersteunende leeromgeving, waarin kinderen zich veilig voelen om fouten te maken en te leren van hun ervaringen. Simons' benadering is gebaseerd op het idee dat elk kind uniek is en een individuele aanpak verdient.

Praktisch: Simons adviseert om duidelijke en realistische verwachtingen te stellen, positieve feedback te geven en succeservaringen te creëren. Dit kan bijvoorbeeld door de lesstof op te delen in kleinere, behapbare stappen, of door leerlingen de mogelijkheid te bieden om op hun eigen tempo te werken. Belangrijk is ook om aandacht te besteden aan de sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen. Kinderen die zich goed voelen, presteren over het algemeen beter op school.
Onderzoek: Carol Dweck's onderzoek naar de 'growth mindset' bevestigt Simons' aanpak. Dweck ontdekte dat kinderen die geloven dat hun intelligentie en vaardigheden kunnen worden ontwikkeld door inzet en inspanning, beter presteren en veerkrachtiger zijn bij tegenslagen (Dweck, 2006). Focus dus op het proces, niet alleen op het resultaat.
Leerproblemen herkennen en aanpakken
Zowel Van der Zijl als Simons benadrukken indirect het belang van het herkennen en aanpakken van leerproblemen. Een leerling die worstelt met dyslexie, ADHD, of faalangst, heeft specifieke ondersteuning nodig om zijn of haar potentieel te kunnen benutten. Het is cruciaal om deze problemen vroegtijdig te signaleren en de juiste hulp te bieden.

Dyslexie
Dyslexie is een specifieke leerstoornis die zich kenmerkt door problemen met lezen en spellen. Het is belangrijk om te beseffen dat dyslexie niets te maken heeft met intelligentie. Een leerling met dyslexie kan uitstekend presteren op andere gebieden.
Praktisch: Bied leerlingen met dyslexie aangepaste materialen aan, zoals audioboeken en tekstverwerkers met spellingscontrole. Geef ze extra tijd voor het lezen en schrijven van opdrachten. Zorg voor een rustige en afleidingsvrije omgeving waarin ze kunnen werken. En bovenal: wees geduldig en bemoedigend.
ADHD
ADHD (Attention Deficit Hyperactivity Disorder) is een neurobiologische ontwikkelingsstoornis die zich kenmerkt door aandachtsproblemen, hyperactiviteit en impulsiviteit. Leerlingen met ADHD kunnen moeite hebben met concentratie, planning en organisatie.

Praktisch: Zorg voor structuur en routine in de klas. Geef duidelijke instructies en deel de lesstof op in kleinere stappen. Bied regelmatig pauzes aan waarin leerlingen even kunnen bewegen. En ook hier geldt: positieve bekrachtiging is essentieel.
Faalangst
Faalangst is de angst om te falen, vaak gepaard gaande met perfectionisme en een laag zelfbeeld. Leerlingen met faalangst kunnen blokkeren tijdens toetsen, opdrachten uitstellen of vermijden, en zichzelf constant bekritiseren.
Praktisch: Help leerlingen met faalangst om hun gedachten uit te dagen. Stimuleer een 'growth mindset' door te benadrukken dat fouten maken een onderdeel is van het leerproces. Geef specifieke en constructieve feedback. En zorg voor een veilige en ondersteunende leeromgeving waarin leerlingen zich durven te uiten.

De rol van ouders
Ouders spelen een cruciale rol in de leeromgeving van hun kinderen. Door een positieve en ondersteunende houding aan te nemen, kunnen ouders hun kinderen helpen om hun potentieel te benutten en vol vertrouwen te leren.
Praktisch: Communiceer regelmatig met de school om op de hoogte te blijven van de vorderingen van je kind. Creëer een rustige en georganiseerde studieplek thuis. Help je kind bij het plannen en organiseren van zijn of haar schoolwerk. En bovenal: laat zien dat je in je kind gelooft.
Conclusie: Een persoonlijke en positieve benadering
De lessen van Annejet van der Zijl en Jo Simons, gecombineerd met wetenschappelijk onderzoek, benadrukken het belang van een persoonlijke en positieve benadering van leren. Door leerlingen te zien als individuen met unieke achtergronden, behoeften en talenten, en door een veilige en ondersteunende leeromgeving te creëren, kunnen we hen helpen om hun potentieel te benutten en vol vertrouwen de toekomst tegemoet te gaan. Het is een proces van groei, ontdekking en persoonlijke ontwikkeling, waarbij fouten maken en leren van ervaringen essentieel zijn. Dus laten we de obstakels omarmen als kansen om te leren, te groeien en te floreren! Jij kunt het!
