Anne Louise Germaine De Stael

Oké, laten we het eens hebben over iemand die een beetje op een 18e-eeuwse influencer leek, maar dan zonder Instagram en met veel meer brains. Ik heb het over Anne Louise Germaine de Staël, of gewoon Madame de Staël voor de vrienden (en laten we eerlijk zijn, ze had er nogal wat).

Je kent dat wel, je hebt een vriendin die altijd de meest interessante dingen te vertellen heeft, die overal een mening over heeft en die iedereen kent? Nou, stel je dat voor, maar dan keer duizend. Madame de Staël was die vriendin, maar dan in een tijd van pruiken, revoluties en intense intellectuele debatten.

Wie was deze dame dan eigenlijk?

Simpel gezegd: een schrijfster, salonhoudster, en politiek denker. Ze was geboren in 1766 in Parijs, als dochter van Jacques Necker, die een soort rockster-minister van Financiën was (ja, dat bestond toen ook al) onder Lodewijk XVI. Haar vader was dus best belangrijk, en dat zorgde ervoor dat ze al jong omringd werd door de crème de la crème van de intellectuele wereld.

Zie het zo: jouw ouders organiseren wekelijks een spelletjesavond, maar in plaats van 'Mens Erger Je Niet' spelen ze met Voltaire en Rousseau over de toekomst van de mensheid. Best heftig, toch?

Ze trouwde met Baron de Staël, een Zweedse ambassadeur, puur uit pragmatische overwegingen. Het was een huwelijk meer voor de status dan voor de liefde, zeg maar. Denk aan een 18e-eeuwse versie van een arranged marriage, maar dan met meer ingewikkelde politieke implicaties.

Haar salon: het kloppend hart van Parijs

Madame de Staël werd pas écht beroemd door haar salon. Salons waren in die tijd een beetje zoals een hippe co-working space, maar dan gevuld met de slimste en meest invloedrijke mensen van de stad. Denk aan schrijvers, filosofen, politici, kunstenaars... iedereen die er toe deed kwam langs bij Madame de Staël. En ze sprak, en ze luisterde, en ze debatteerde, en ze inspireerde.

Stel je voor: ze zat daar, omringd door de intellectuele elite van Parijs, terwijl de vonken eraf vlogen. Alsof ze in het midden van een TED Talk zat, maar dan met meer pruiken en minder PowerPoint-presentaties.

Haar salon was dé plek waar ideeën werden geboren en bediscussieerd, waar politieke allianties werden gesmeed en verbroken. Ze beïnvloedde de publieke opinie en speelde een belangrijke rol in de politiek, ook al mochten vrouwen officieel niet eens stemmen!

Waarom was ze zo controversieel?

Nou, ten eerste: ze was een vrouw met een uitgesproken mening in een tijd dat vrouwen geacht werden om braaf te zijn en niet te veel te zeggen. Alleen al dat was al genoeg om een paar mensen tegen het zere been te schoppen.

Ten tweede: ze was een critica van Napoleon Bonaparte. En dat was geen goed idee. Napoleon was niet iemand die van kritiek hield, zeker niet van een vrouw. Hij vond haar lastig, onvoorspelbaar en bovenal: een bedreiging voor zijn macht.

Denk aan een kat die steeds op je favoriete stoel gaat zitten en je er ook nog eens aan herinnert dat je er niet echt comfortabel in zit. Napoleon was not amused.

Napoleon verbande haar uit Parijs. Meermaals. Hij probeerde haar het leven zuur te maken. Maar Madame de Staël liet zich niet kisten. Ze bleef schrijven, reizen en mensen beïnvloeden. Ze was een doorzetter, een vechter, een vrije geest.

Het was een beetje alsof ze een heel pittige break-up had met Napoleon, maar in plaats van thuis te blijven huilen met ijs, besloot ze een Europese tour te maken en een bestseller te schrijven over haar ervaringen.

Haar werken: meer dan alleen romans

Madame de Staël schreef romans, essays, toneelstukken en politieke analyses. Haar bekendste werken zijn waarschijnlijk 'Delphine' en 'Corinne ou l'Italie'. Ze schreef over vrouwenrechten, politiek, literatuur en de cultuur van Europa. Ze was een echte intellectuele duizendpoot.

Haar werk was belangrijk omdat ze nieuwe ideeën introduceerde en de status quo uitdaagde. Ze was een voorloper van het feminisme en een pleitbezorger voor individuele vrijheid en intellectuele onafhankelijkheid.

Stel je voor dat ze een blog had gehad. Die blog zou viral zijn gegaan, gegarandeerd! Ze zou de hottest takes hebben gehad over alles wat er speelde in Europa.

Waarom is ze nu nog relevant?

Omdat Madame de Staël een voorbeeld is van een vrouw die zich niet liet tegenhouden door de beperkingen van haar tijd. Ze was een denker, een schrijver, een politicus, een salonhoudster, een vrije geest. Ze was een inspiratie voor velen, en ze is het nog steeds.

Ze leerde ons dat het belangrijk is om je eigen mening te vormen, om kritisch te denken, om op te komen voor wat je gelooft. En dat is, eerlijk gezegd, nog steeds een les die we goed kunnen gebruiken.

Ze was een soort avant-garde feministische influencer die al bestond voordat sociale media überhaupt een ding waren. Ze daagde de norm uit en vocht voor haar ideeën, en dat is iets dat altijd relevant zal blijven.

Dus, de volgende keer dat je een uitgesproken mening hebt, of je wilt vechten voor iets waar je in gelooft, denk dan even aan Madame de Staël. Ze zou trots op je zijn. En waarschijnlijk zou ze je uitnodigen voor haar salon, waar jullie samen de wereld zouden verbeteren met eindeloze gesprekken en een goed glas wijn.

Zie het zo: ze was de OG (original) Girlboss, maar dan zonder de cringe memes en met meer literatuur. En wie kan daar nou nee tegen zeggen?

Ze was niet perfect. Ze had haar fouten en haar eigen drama, maar ze was moedig, intelligent en onvergetelijk. En dat is wat telt.